روش های آموزش و ترمیم مشکلات انشا

Posted on

روش های آموزش و ترمیم مشکلات انشا

روش­های آموزشی مختلفی برای ترمیم مشکلات نوشتن وجود دارد. در زیر به برخی از این روش ها اشاره می شود.

1-7-1-2- مدل شناختی انگلرت و همکاران

انگلرت و همکاران، مدلی شناختی را برای آموزش انشا به دانش آموزان تهیه کردند که با عنوان بس نوا (POWER) شناخته شده­است. هر چند که مدل تهیه شده اولین بار برای دانش آموزانی که اختلالات یادگیری دارند طراحی شد، اما کارایی آن با سایر گروه­های دانش آموزان نیز تایید شده است. این مدل در بر­گیرنده­ی مولفه­های برنامه­ریزی[1]؛ سازماندهی[2]؛ نوشتن[3]؛ ویرایش[4] و اصلاح[5] می­باشد. دانش آموزانی که در نوشتن انشا از این روش استفاده می کنند، نسبت به دانش آموزانی که از روش­های سنتی برای نوشتن انشا استفاده می­کنند، پیشرفت بیشتری نشان می­دهند. اجزای پنج گانه بس نوا به قرار زیر است:

الف) برنامه­ریزی: مولفه اول برنامه­ریزی می­باشد که در آن به دانش آموز آموزش داده می­شود که به مخاطبان خود، علایق و نیازهای آنها بپردازد و مرتب از خود بپرسد که برای چه کسانی، چه پیامی را می­خواهد برساند؟ چه هدفی از نوشتن دارد و برای چه منظوری مطلبی را می­نویسد؟ آیا می­خواهد خوانندگان خود را در جهت مشخصی ترغیب و تشویق کند؟

ب)سازماندهی: در این مرحله دانش آموز ایده­های خود را بر مبنای طبقات ساختار متن تنظیم می­نماید. معلم الگویی را از طریق پیش نویس فکری سازماندهی به دانش آموز ارائه می­کند تا او ساختار متن را در نظر گرفته، به ایده­های مختلف خود نظم و سامان دهد و آنها را به ترتیب منظمی روی کاغذ آورد.

  سوء استفاده از سفید مهر و سفید امضاء مصداق جرم خیانت در امانت

ج) نوشتن: بعد از برنامه­ریزی و سازماندهی، دانش آموز شروع به نوشتن اولین نسخه از انشای خود می­نماید. این نوشته پیش نویس تلقی می­شود و باید بعدا ویرایش شود. در این مرحله معلم به دانش آموز الگویی می­دهد که بتواند اطلاعات را از پیش نویس سازماندهی شده و منظم به لباس نثر در­آورد، طوری که هدف موضوع را به روشنی به مخاطب انتقال دهد.

د) ویرایش: بعد از نوشتن اولین نسخه از انشا که نسخه­ی مقدماتی تلقی می­شود، مرحله ویرایش شروع می­شود. در طول ویرایش سه فعالیت عمده رخ می دهد:

  • نویسنده پیش نویس خود را باز خوانی می­کند و خود آن را ویرایش می­کند.
  • ویرایشگران همسن پیش نویس­ها را می­خوانند و ویرایش می­کنند.
  • نویسنده ها و ویرایشگران همدیگر را ملاقات می­کنند تا درباره­ی ارزیابی­های مورد نظر بحث کنند و طرح را تغییر دهند.

ه) اصلاح: سرانجام دانش­آموز در مرحله­ی آخر تصمیم می­گیرد که نوشته­ی خود را باز­خوانی و با توجه به اصلاحات انجام شده، آن را اصلاح نماید (فلاور و هیز، 1981؛ آدم زاده، 1379؛ بروس، کولینز، روبین و جنتر، 1982، به نقل از خدایاری­فرد و شکوهی یکتا، 1384).

بهرامی، آدم­زاده، و مختاری (1390) در پژوهشی با عنوان “تاثیر دو روش آموزش راهبردهای شناختی بر اساس مدل انگلرت و مدل سکستون در کارامدی بیان نوشتاری دانش­آموزان ابتدایی با علائم اختلال نوشتن” نشان دادند که این دو روش در بهبود بیان نوشتاری دانش آموزان دختر و پسر اثر بخش بوده­اند.

آدم­زاده (1380) نیز راهبردهای شناختی (برنامه­ریزی، سازماندهی، پیش­نویسی و اصلاح­کردن) را به 61 دانش­آموز با ناتوانی در بیان نوشتاری به مدت 35 جلسه آموزش داد. یافته­ها نشان داد که آموزش راهبردهای شناختی در بهبود بیان نوشتاری دانش­آموزان تاثیر معناداری داشته است.

  سه نوع از شایع ترین فوبی های ساده را بشناسیم

2-7-1-2- روش تجربه-­زبان

روش دیگری که معمولا معلمان برای آموزش نگارش مفهومی استفاده می­کنند، روش تجربه-زبان است. در این روش دانش­آموز تشویق می­شود تا به طور خلاقانه بنویسد، و تاکید آموزش بر کیفیت ایده بیان شده و انگیزش برای نوشتن است. پس از آن جنبه­های عملی­تر و قانونمند­تر معرفی می­شود (هامیل و بارتل،  1381). اساس این رویکرد بر این فرض مبتنی است که هرچه گفته می­شود، می­تواند نوشته شود و هرچه می تواند نوشته شود، می­تواند خوانده شود (هال، 1981، به نقل از فرامرزی، کرمعلیان، و نصراللهی، 1390).

3-7-1-2- روش رابطه ها

این روش بر رابطه­هایی تاکید دارد که میان نویسنده، خواننده و موضوع نوشته وجود دارد. طبق این روش درس انشا مستلزم برقراری ارتباط صحیح میان این سه است. نوشته­های دانش آموزان بیشتر جنبه خود­محوری دارد، چرا که آنان اغلب برای خواننده­های بسیار نزدیک و درباره موضوع­های بسیار خصوصی می­نویسند. از آنجا که ارتباط زبانی از­جمله ارتباط نوشتاری، گذشته از جنبه­های فردی، به جنبه­های زندگی اجتماعی انسان نیز مرتبط است، باید دانش­آموزان را آماده سازیم تا از خود­محوری بکاهند و بتوانند درباره موضوعاتی بنویسندکه خوانندگان بیشتری را در بر­گیرند. (زندی، 1378).

4-7-1-2- روش جهان ­شمولی (همه­ جانبه­ نگری)

این روش بر این بنیاد نظری استوار است که اگر کسی می­خواهد در باره­ی چیزی مطلبی بنویسد باید درباره­ی آن اطلاعات کافی و دیدگاه روشنی داشته باشد. در واقع، نوشتن کارامد و درست بر اساس نظریه نویسنده در مورد جهان شکل می­گیرد. نظریه بر اساس قضاوت شکل می­گیرد و با اطلاعات صرف متفاوت است. علاوه بر ارائه اطلاعات و آگاهی به دانش آموزان، باید در یک زمینه خاص آنان را به ارزشیابی و قضاوت در آن زمینه تشویق کرد تا بتوانند با استفاده از قضاوت­های خود مطالبی ننویسند (زندی، 1378).

  شیوه های مقابله با استرس

[1]plan

[2] organize

[3] write

[4] edit

[5] revise